 |
| Dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Đầu tư do Bộ Tài chính xây dựng đề xuất bổ sung một số cơ chế nhằm thúc đẩy chuyển đổi xanh, phát triển khu công nghiệp sinh thái. Ảnh: Lê Toàn |
Khấu hao nhanh, kéo dài thời hạn dự án khu công nghiệp sinh thái
Nhằm hỗ trợ chuyển đổi, phát triển khu công nghiệp sinh thái để thúc đẩy kinh tế xanh, một trong những nội dung được đề xuất tại dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Đầu tư là sửa đổi, bổ sung quy định về chính sách khấu hao nhanh đối với doanh nghiệp thực hiện dự án đầu tư xây dựng và kinh doanh kết cấu hạ tầng khu công nghiệp được chứng nhận là khu công nghiệp sinh thái và doanh nghiệp sinh thái.
Theo đó, dự thảo bổ sung quy định tại Điều 17b cho phép doanh nghiệp thực hiện dự án đầu tư xây dựng và kinh doanh kết cấu hạ tầng khu công nghiệp được chứng nhận là khu công nghiệp sinh thái và doanh nghiệp sinh thái theo quy định của pháp luật về khu công nghiệp, khu kinh tế được áp dụng chính sách khấu hao nhanh đối với tài sản cố định là máy móc, thiết bị, dây chuyền, công nghệ nhằm đáp ứng tiêu chí chuyển đổi khu công nghiệp sinh thái.
Mức khấu hao, trình tự, thủ tục áp dụng khấu hao được thực hiện tương tự quy định đối với doanh nghiệp có hiệu quả hoạt động kinh tế cao theo pháp luật về khấu hao.
Thực tế hiện nay, theo quy định tại Thông tư số 45/2013/TT-BTC ngày 25/4/2013 của Bộ Tài chính về chế độ quản lý, sử dụng và trích khấu hao tài sản cố định, doanh nghiệp hoạt động có hiệu quả kinh tế cao được khấu hao nhanh nhưng tối đa không quá 2 lần mức khấu hao xác định theo phương pháp đường thẳng, nhằm nhanh chóng đổi mới công nghệ.
Theo Bộ Tài chính, việc cho phép áp dụng khấu hao nhanh đối với tài sản cố định đáp ứng tiêu chí chuyển đổi khu công nghiệp sinh thái là công cụ có tính định hướng, không tạo ra khoản chi ngân sách trực tiếp nhưng có thể giúp doanh nghiệp cải thiện dòng tiền trong những năm đầu tư.
Cơ chế này được kỳ vọng tạo thêm động lực để doanh nghiệp thực hiện chuyển đổi xanh, chuyển đổi các khu công nghiệp, khu kinh tế, khu công nghệ cao theo hướng sinh thái. Qua đó góp phần thực hiện mục tiêu tỷ lệ khu công nghiệp sinh thái, bao gồm chuyển đổi và thành lập mới, chiếm khoảng 10% tổng số khu công nghiệp trên cả nước.
Bên cạnh chính sách khấu hao nhanh, dự thảo Luật cũng đề xuất sửa đổi, bổ sung Điều 31 về thời hạn hoạt động của dự án đầu tư. Theo đó, thời hạn hoạt động của dự án đầu tư trong khu công nghiệp sinh thái có thể được kéo dài hơn nhưng không quá 70 năm.
Đề xuất này được đặt trong yêu cầu Nghị quyết số 10-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài, trong đó có việc thúc đẩy chuyển đổi các khu công nghiệp, khu kinh tế, khu công nghệ cao theo hướng sinh thái, thông minh, chuyên ngành; tích hợp hạ tầng sản xuất với hạ tầng dịch vụ logistics và hạ tầng xã hội phục vụ người lao động như nhà ở, y tế, giáo dục, văn hóa, thể thao.
So với khu công nghiệp thông thường, việc đầu tư mới hoặc chuyển đổi sang mô hình khu công nghiệp sinh thái đặt ra yêu cầu cao hơn đối với nhà đầu tư hạ tầng về quy mô, chất lượng kết cấu hạ tầng, công nghệ và hệ thống quản lý thông tin về sử dụng hiệu quả tài nguyên, sản xuất sạch hơn, cộng sinh công nghiệp cũng như cung cấp các dịch vụ hỗ trợ doanh nghiệp trong khu công nghiệp.
Do đó, mô hình khu công nghiệp sinh thái thường đòi hỏi nguồn vốn đầu tư bổ sung, chi phí vận hành và quản lý cao hơn, trong khi lợi ích kinh tế từ các khoản đầu tư này mang tính dài hạn.
Việc cho phép thời hạn hoạt động của dự án trong khu công nghiệp sinh thái dài hơn dự án thông thường, nhưng không quá 70 năm là chính sách cần thiết nhằm tạo thêm điều kiện để nhà đầu tư hạ tầng bù đắp một phần chi phí đầu tư, vận hành và yêu cầu tuân thủ cao hơn.
Thời hạn hoạt động dài hơn cũng được kỳ vọng tạo thêm dư địa để nhà đầu tư thực hiện các giải pháp kết nối cộng sinh, nâng cao hiệu quả đầu tư, tăng tính hấp dẫn và khả năng cạnh tranh của khu công nghiệp. Qua đó, tạo động lực để doanh nghiệp đầu tư xây dựng và kinh doanh kết cấu hạ tầng chủ động lựa chọn đầu tư mới hoặc chuyển đổi khu công nghiệp hiện hữu sang mô hình sinh thái.
Mở cơ chế để địa phương chủ động hỗ trợ đào tạo lao động
Một nội dung đáng chú ý khác tại dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Đầu tư là đề xuất bổ sung Điều 17a về cơ chế đặc thù thu hút đầu tư của địa phương.
Theo đó, căn cứ khả năng cân đối ngân sách và định hướng phát triển kinh tế - xã hội trong từng thời kỳ, Hội đồng nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương quyết định sử dụng ngân sách địa phương để hỗ trợ chi phí cho doanh nghiệp đầu tư nước ngoài triển khai các hoạt động đào tạo lao động tại cơ sở đào tạo của doanh nghiệp ở trong và ngoài nước.
Tiêu chí, điều kiện, quy trình, thủ tục và mức hỗ trợ sẽ do Hội đồng nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương quyết định.
Đề xuất này nhằm thực hiện nhiệm vụ được đặt ra tại Nghị quyết số 10-NQ/TW, trong đó có định hướng xây dựng cơ chế, chính sách cho phép địa phương sử dụng ngân sách để hỗ trợ chi phí cho doanh nghiệp đầu tư nước ngoài triển khai hoạt động đào tạo lao động tại cơ sở đào tạo của doanh nghiệp ở trong và ngoài nước.
Cùng với đó là yêu cầu xây dựng cơ chế phản ứng nhanh, linh hoạt và quy trình, thủ tục đầu tư đặc thù, riêng biệt.
Việc bổ sung cơ chế được kỳ vọng tăng tính chủ động, tự chủ và khả năng cạnh tranh của các địa phương trong thu hút các dự án đầu tư chiến lược, phù hợp với điều kiện và định hướng phát triển của từng địa phương.
Thông qua việc trao thêm dư địa để địa phương chủ động thiết kế chính sách hỗ trợ trong phạm vi khả năng cân đối ngân sách và theo quyết định của Hội đồng nhân dân, cơ chế này hướng tới tạo môi trường đầu tư linh hoạt hơn, phát huy lợi thế riêng của từng địa phương, thúc đẩy tiến độ triển khai dự án và cắt giảm thời gian, chi phí tuân thủ của doanh nghiệp.
Việc bổ sung quy định cũng phù hợp với nguyên tắc quản lý ngân sách nhà nước tại khoản 6 Điều 8 Luật Ngân sách nhà nước năm 2025 về bố trí ngân sách để thực hiện nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội, cùng các nghĩa vụ của Nhà nước trong các cam kết quốc tế, cam kết với nhà đầu tư.
Tại dự thảo Luật Ngân sách nhà nước (hợp nhất) dự kiến sửa đổi, bổ sung, cơ quan soạn thảo cũng dự kiến bổ sung quy định về nhiệm vụ chi của ngân sách địa phương, trong đó có khoản chi đầu tư phát triển khác để thực hiện nghĩa vụ của Nhà nước trong các cam kết quốc tế, cam kết với nhà đầu tư.
Các đề xuất nêu trên tại dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Đầu tư sẽ tạo thêm động lực cho chuyển đổi xanh thông qua phát triển khu công nghiệp sinh thái và tăng tính chủ động của địa phương trong thu hút, hỗ trợ các dự án đầu tư phù hợp với định hướng phát triển. Đây cũng là những nội dung được đặt trong yêu cầu hoàn thiện thể chế, khơi thông nguồn lực và tạo thêm điều kiện cho các động lực tăng trưởng mới.
