Nghị định số 349/2026/NĐ-CP: Sửa đổi các quy định về lựa chọn nhà thầu tăng hiệu quả sử dụng vốn nhà nước

Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 349/2026/NĐ-CP ngày 9/9/2026 sửa đổi, bổ sung một số điều của các Nghị định quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật Đấu thầu về lựa chọn nhà thầu. Nghị định có hiệu lực từ ngày 9/9/2026.

Nghị định số 349/2026/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 214/2025/NĐ-CP ngày 4/8/2025 của Chính phủ quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật Đấu thầu về lựa chọn nhà thầu (được sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định số 165/2026/NĐ-CP ngày 15/5/2026 và Nghị định số 170/2026/NĐ-CP ngày 15/5/2026) và sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 32/2019/NĐ-CP ngày 10/4/2019 của Chính phủ quy định giao nhiệm vụ, đặt hàng hoặc đấu thầu cung cấp sản phẩm, dịch vụ công sử dụng ngân sách nhà nước từ nguồn kinh phí chi thường xuyên (đã được sửa đổi, bổ sung một số điều bởi Nghị định số 111/2025/NĐ-CP ngày 22/5/2025 và Nghị định số 214/2025/NĐ-CP ngày 04/8/2025 của Chính phủ).

Nghị định số 349/2026/NĐ-CP gồm 4 điều, có hiệu lực thi hành từ ngày 9/9/2026. Trong đó, Điều 1. Sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 214/2025/NĐ-CP ngày 4/8/2025 của Chính phủ quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật Đấu thầu về lựa chọn nhà thầu (đã được sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định số 165/2026/NĐ-CP ngày 15/5/2026 và Nghị định số 170/2026/NĐ-CP ngày 15/5/2026 của Chính phủ). Điều 2. Sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 32/2019/NĐ-CP ngày 10/4/2019 của Chính phủ quy định giao nhiệm vụ, đặt hàng hoặc đấu thầu cung cấp sản phẩm, dịch vụ công sử dụng ngân sách nhà nước từ nguồn kinh phí chi thường xuyên (đã được sửa đổi, bổ sung một số điều theo Nghị định số 111/2025/NĐ-CP ngày 22/5/2025 và Nghị định số 214/2025/NĐ-CP ngày 4/8/2025 của Chính phủ). Điều 3. Quy định chuyển tiếp và Điều 4. Điều khoản thi hành.

Với nhiều điểm sửa đổi quan trọng trong các quy định về lựa chọn nhà thầu, việc ban hành và đưa và thực thi Nghị định số 349/2026/NĐ-CP được kỳ vọng sẽ giúp tháo gỡ những khó khăn vướng mắc bất cập còn tồn tại và tăng cường minh bạch trong công tác đấu thầu, đơn giản hóa và chuẩn hóa quy trình, minh bạch hoạt động đấu thầu thông qua đẩy mạnh chuyển đổi số cũng như tăng cường giám sát trên cơ sở khai thác dữ liệu công khai trên Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia, từ đó nâng cao hiệu quả sử dụng vốn nhà nước và tạo sự chuyển biến tích cực trong thực thi chính sách đấu thầu.

Bổ sung cơ chế loại trừ báo giá chênh lệch trên 30% so với giá trung bình

Nghị định số 349/2026/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung điểm d khoản 2 Điều 18 Nghị định số 214/2025/NĐ-CP quy định về căn cứ xác định giá gói thầu theo hướng công khai và minh bạch hóa thông tin nhằm tăng trách nhiệm trong thu thập và sử dụng báo giá. Theo đó, Nghị định quy định chủ đầu tư phải thu thập tối thiểu 1 báo giá của hàng hóa, dịch vụ; khuyến khích thu thập nhiều hơn 1 báo giá, đồng thời chủ đầu tư phải đăng tải yêu cầu báo giá trên Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia, đơn vị quan tâm phải gửi báo giá trên Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia trong thời hạn tối thiểu 03 ngày làm việc kể từ ngày đăng tải yêu cầu báo giá.

Trường hợp có nhiều hơn 1 báo giá thì được lấy giá trung bình của các báo giá; khi xác định giá trung bình, trường hợp có báo giá hoặc hạng mục trong báo giá có giá cao hoặc thấp hơn 30% giá trung bình, chủ đầu tư có quyền loại trừ các báo giá này để xác định giá trung bình.

Đối với gói thầu mua thuốc; hóa chất, vật tư xét nghiệm, thiết bị y tế; linh kiện, phụ kiện, vật tư thay thế sử dụng cho thiết bị y tế: Trên cơ sở yêu cầu chuyên môn, chủ đầu tư quyết định các tiêu chí kỹ thuật và tổ chức lấy báo giá.

Cũng theo quy định tại Nghị định, chủ đầu tư phải đăng tải yêu cầu báo giá trên Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia; khuyến khích đăng tải trên Cổng thông tin điện tử hoặc Trang thông tin điện tử của chủ đầu tư hoặc Cổng thông tin điện tử của Bộ Y tế hoặc Cổng dịch vụ công trực tuyến về quản lý thiết bị y tế; đơn vị quan tâm gửi báo giá trong thời hạn tối thiểu 10 ngày kể từ ngày đăng tải yêu cầu báo giá trên Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia.

Trường hợp có từ 2 báo giá trở lên, chủ đầu tư được lựa chọn báo giá cao nhất phù hợp với khả năng tài chính và yêu cầu chuyên môn. Chủ đầu tư chịu trách nhiệm thu thập báo giá bảo đảm công khai, minh bạch. Đơn vị cung cấp báo giá chịu trách nhiệm cung cấp thông tin về giá của hàng hóa, dịch vụ phù hợp với khả năng cung cấp của mình và phải bảo đảm việc cung cấp báo giá không vi phạm quy định của pháp luật về cạnh tranh, bán phá giá hoặc nâng khống giá.

Đồng thời, bổ sung cơ chế loại trừ báo giá/hạng mục chênh lệch trên 30% so với giá trung bình; bổ sung quy định bảo vệ trách nhiệm của chủ đầu tư nếu chủ đầu tư đã tuân thủ đầy đủ quy trình mà nhà cung cấp lại vi phạm quy định về báo giá.

Với các điểm sửa đổi này, đơn vị cung cấp báo giá phải chịu trách nhiệm về tính chính xác, trung thực của thông tin về giá hàng hóa, dịch vụ được cung cấp. Việc này góp phần hạn chế tình trạng báo giá thiếu căn cứ, không phản ánh đúng mặt bằng thị trường, đồng thời nâng cao trách nhiệm của cả bên yêu cầu và bên cung cấp thông tin.

Nghị định cũng quy định rõ hơn việc xác định giá gói thầu trên cơ sở thu thập báo giá, trong đó có yêu cầu xem xét mức giá cao nhất, thấp nhất và mức giá trung bình; đồng thời nhấn mạnh trách nhiệm của đơn vị cung cấp báo giá khi vi phạm quy định về cung cấp báo giá. Đây là cơ sở quan trọng để nâng cao chất lượng xác định giá gói thầu ngay từ bước chuẩn bị.

Bổ sung một số trường hợp được chỉ định thầu, nâng hạn mức mua sắm

Nghị định số 349/2026/NĐ-CP bổ sung điểm e1 khoản 2 Điều 78 quy định về các trường hợp chỉ định thầu đối với gói thầu cần đẩy nhanh tiến độ, bảo đảm chất lượng, đồng thời bổ sung điểm i, k khoản 5 Điều 78 quy định về các trường hợp chỉ định thầu đối với gói thầu có yêu cầu, điều kiện đặc thù về chuyên môn, nghiệp vụ, kỹ thuật, công nghệ, thị trường cung ứng, gồm: Gói thầu mua sắm từ các hoạt động thanh lý, giải thể, phá sản; Hàng hóa được mua thông qua giao dịch trên sàn giao dịch hàng hóa."

Bên cạnh đó, các quy định sửa đổi theo hướng tăng hạn mức chỉ định thầu thông qua việc bổ sung các trường hợp chỉ định thầu theo hướng nâng hạn mức áp dụng chỉ định thầu. Cụ thể, theo quy định tại Nghị định, áp dụng chỉ định thầu đối với gói thầu thuộc dự toán mua sắm không hình thành dự án có giá gói thầu không quá 1 tỷ đồng (hạn mức cũ là 500 triệu đồng); gói thầu dịch vụ tư vấn thuộc dự án có giá gói thầu không quá 3 tỷ đồng (hạn mức cũ là 800 triệu đồng); gói thầu dịch vụ phi tư vấn, hàng hóa, xây lắp, hỗn hợp thuộc dự án có giá gói thầu không quá 03 tỷ đồng (hạn mức cũ là 02 tỷ đồng).

Ngoài ra, Nghị định số 349/2026/NĐ-CP cũng sửa đổi, bổ sung khoản 4 Điều 80 Nghị định số 214/2025/NĐ-CP theo hướng nâng hạn mức giá trị gói thầu hoặc nội dung mua sắm được cơ quan, đơn vị tự quyết định việc mua sắm từ không quá 50 triệu đồng lên không quá 100 triệu đồng nhằm đơn giản hóa thủ tục đối với các nhu cầu mua sắm thường xuyên, giá trị nhỏ; giảm thời gian, chi phí tổ chức lựa chọn nhà thầu.

Đơn giản hóa quy trình lập và thẩm định hồ sơ

Liên quan đến quy trình lập và thẩm định hồ sơ mời thầu, hồ sơ yêu cầu, hồ sơ đề xuất và đánh giá hồ sơ dự thầu, Nghị định 349/2026/NĐ-CP có nhiều sửa đổi đáng chú ý theo hướng đơn giản hóa và làm rõ các quy trình để chủ đầu tư và doanh nghiệp thuận lợi khi triển khai các hoạt động liên quan đến lập hồ sơ mời thầu.

Theo đó, việc lập, thẩm định và phê duyệt hồ sơ yêu cầu được quy định cụ thể hơn tại Nghị định với nội dung hồ sơ phải thể hiện đầy đủ các yêu cầu cần thiết, trong đó chú trọng thông tin về dự án, dự toán mua sắm, nguồn vốn, thời gian thực hiện hợp đồng, tiêu chuẩn đánh giá về kỹ thuật, năng lực và kinh nghiệm. Đối với quá trình phát hành hồ sơ, Nghị định bổ sung các quy định nhằm bảo đảm nhà thầu có đủ thông tin để chuẩn bị hồ sơ dự thầu, đồng thời quy định việc làm rõ hồ sơ theo hướng minh bạch, thống nhất.

Đặc biệt, Nghị định quy định việc đánh giá hồ sơ dự thầu phải căn cứ vào tiêu chuẩn đánh giá đã được phê duyệt, bảo đảm không làm thay đổi bản chất của hồ sơ mời thầu và không tạo ra lợi thế không phù hợp cho bất kỳ nhà thầu nào.

Tăng cường công khai, minh bạch và cạnh tranh trong lựa chọn nhà thầu

Một điểm mới đáng chú ý tại Nghị định là các quy định liên quan đến chỉ định thầu và các hình thức lựa chọn nhà thầu được sửa đổi, bổ sung theo hướng làm rõ điều kiện, trình tự và trách nhiệm của các chủ thể, với tinh thần xuyên suốt là chuyển mạnh từ quản lý bằng thủ tục sang quản lý bằng trách nhiệm, dữ liệu và tính minh bạch của quá trình đấu thầu.

Theo đó, Nghị định quy định cụ thể hơn các trường hợp áp dụng chỉ định thầu, yêu cầu về hồ sơ, đánh giá và hoàn thiện hợp đồng. Nhà thầu chỉ được đề nghị chỉ định thầu khi đáp ứng đầy đủ các điều kiện theo quy định; việc lựa chọn phải bảo đảm hiệu quả, công bằng, minh bạch và chịu trách nhiệm về quyết định của mình.

Đối với một số gói thầu đặc thù, Nghị định bổ sung, điều chỉnh các trường hợp áp dụng nhằm phù hợp hơn với yêu cầu thực tiễn, trong đó có các gói thầu liên quan đến dịch vụ pháp lý, mua máy bay cho các hãng hàng không trong nước và quốc tế, cung cấp dịch vụ công ích, dịch vụ y tế, đào tạo, huấn luyện và một số lĩnh vực đặc thù khác.

Cùng với đó, Nghị định 349/2026/NĐ-CP cũng đặc biệt nhấn mạnh yêu cầu công khai thông tin về kết quả lựa chọn nhà thầu, kết quả thực hiện hợp đồng và các thông tin liên quan trên Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia trên có sở tăng cường công khai kết quả và trách nhiệm giải trình.

Đối với một số trường hợp, thời hạn công khai được quy định cụ thể, qua đó tạo điều kiện để các nhà thầu, cơ quan quản lý và xã hội giám sát quá trình lựa chọn và thực hiện hợp đồng, đồng thời nâng cao trách nhiệm giải trình của chủ đầu tư, bên mời thầu và các chủ thể liên quan.

Tăng cường số hóa việc tổ chức lựa chọn nhà thầu

Một điểm mới đáng chú ý khác tại Nghị định là quá trình tổ chức lựa chọn nhà thầu đối với các gói thầu áp dụng hình thức chỉ định thầu đều được đẩy mạnh số hóa, qua đó góp phần chuẩn hóa phương thức trao đổi thông tin giữa chủ đầu tư và nhà thầu, giảm các thao tác và hồ sơ thực hiện bên ngoài Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia, rút ngắn thời gian xử lý, tiết kiệm chi phí và nâng cao tính minh bạch trong quá trình lựa chọn nhà thầu.

Theo đó, đối với chỉ định thầu theo quy trình thông thường, chủ đầu tư thực hiện trên Hệ thống các nghiệp vụ từ đăng tải kế hoạch lựa chọn nhà thầu, gửi hồ sơ yêu cầu, làm rõ hồ sơ yêu cầu, mở hồ sơ đề xuất đến công khai kết quả lựa chọn nhà thầu. Nhà thầu cũng có thể tiếp nhận hồ sơ yêu cầu, lập thỏa thuận liên danh, lập và nộp hồ sơ đề xuất cùng các nghiệp vụ liên quan trực tiếp trên Hệ thống.

Đối với chỉ định thầu theo quy trình rút gọn, chủ đầu tư gửi dự thảo hợp đồng cho nhà thầu thông qua Hệ thống. Nhà thầu tiếp nhận, xem và thực hiện các bước hoàn thiện, ký kết hợp đồng trên môi trường điện tử. Quy trình công khai kết quả lựa chọn nhà thầu cũng được rà soát, điều chỉnh để phù hợp với đặc thù của chỉ định thầu rút gọn.