Làn sóng AI tái định hình hệ sinh thái tài chính Việt Nam

Nghiên cứu mới của Finastra - Tập đoàn hàng đầu toàn cầu về phần mềm dịch vụ tài chính cho thấy, làn sóng đầu tư vào trí tuệ nhân tạo trong lĩnh vực tài chính Việt Nam đang tăng tốc rõ rệt. Có tới 94% tổ chức tài chính dự kiến sẽ gia tăng ngân sách cho AI trong vòng một năm tới, cho thấy quyết tâm mở rộng năng lực công nghệ dù vẫn tồn tại những rào cản mang tính cấu trúc. AI được ưu tiên nhằm rút ngắn thời gian xử lý thanh toán, đẩy nhanh xét duyệt tín dụng, củng cố quản trị rủi ro, nâng cao chất lượng ra quyết định và cải thiện hiệu suất đội ngũ phát triển.

94% tổ chức tài chính dự kiến sẽ gia tăng ngân sách cho AI trong vòng một năm tới.

Báo cáo Finastra Financial Services State of the Nation 2026 ghi nhận 7/10 tổ chức tài chính tại Việt Nam đã chủ động triển khai AI ở các mảng dịch vụ khách hàng, marketing, truyền thông khách hàng và phát triển phần mềm/công nghệ thông tin. Điều này phản ánh sự dịch chuyển rõ ràng từ giai đoạn thử nghiệm sang triển khai thực tế, khi AI bắt đầu đóng vai trò thiết thực trong vận hành hằng ngày.

Song song với mở rộng AI, hiện đại hóa công nghệ và củng cố an ninh trở thành ưu tiên trọng tâm. Các tổ chức đang đầu tư vào nền tảng dữ liệu thế hệ mới cùng hệ thống giám sát mối đe dọa theo thời gian thực để đối phó rủi ro số gia tăng, yêu cầu tuân thủ pháp lý khắt khe hơn và mức độ phụ thuộc ngày càng lớn vào công nghệ trong các hoạt động cốt lõi.

Nghiên cứu được thực hiện thông qua khảo sát trực tuyến, với sự tham gia của hơn 1.500 nhà quản lý và điều hành đến từ các ngân hàng và tổ chức tài chính tại 11 quốc gia và khu vực, trong đó có Việt Nam. Tổng giá trị tài sản do các tổ chức tham gia khảo sát quản lý vượt 100 nghìn tỷ USD, tương đương khoảng 1/4 tổng tài sản tài chính toàn cầu.

Khảo sát năm 2026 được thực hiện với lãnh đạo và chuyên gia cấp cao tại các ngân hàng và tổ chức tài chính ở Pháp, Đức, Hồng Kông (Trung Quốc), Nhật Bản, Mexico, Ả Rập Xê Út, Singapore, UAE, Vương quốc Anh, Hoa Kỳ và Việt Nam, mang lại góc nhìn toàn cầu về xu hướng chuyển đổi của ngành.

Một điểm đáng chú ý là trải nghiệm khách hàng đang trở thành điều kiện tiên quyết. 42% tổ chức cho biết yêu cầu hàng đầu từ khách hàng là dịch vụ chất lượng cao, cá nhân hóa sâu hơn, đi kèm bảo đảm an ninh và quyền riêng tư dữ liệu. Điều này cho thấy trải nghiệm và an toàn thông tin đang gắn chặt với năng lực cạnh tranh và mức độ tin cậy của thương hiệu tài chính.

Dù môi trường vận hành liên tục biến động, niềm tin của ngành vẫn duy trì ở mức cao. 99% người tham gia khảo sát bày tỏ sự lạc quan về cơ hội phía trước ở cấp độ cá nhân, 96% tin tưởng vào triển vọng của tổ chức mình khi công nghệ và mô hình hoạt động tiếp tục thay đổi.

Hiện đại hóa hệ thống cũng đang vươn lên vị trí ưu tiên hàng đầu, với 9/10 tổ chức có kế hoạch đầu tư nâng cấp công nghệ trong 12 tháng tới. Động lực đến từ nhu cầu mở rộng AI, tăng cường khả năng chống chịu và mang lại trải nghiệm khách hàng vượt trội hơn.

Điện toán đám mây tiếp tục đóng vai trò nền tảng cho quá trình chuyển đổi. 74% tổ chức cho biết phần lớn hệ thống phần mềm đã vận hành trên đám mây, qua đó giúp tối ưu chi phí, nâng cao khả năng mở rộng, đồng thời hỗ trợ cá nhân hóa dịch vụ, tuân thủ và đổi mới nhanh chóng.

Nhấn mạnh về xu hướng này, ông Chris Walters - CEO Finastra cho rằng các quyết định công nghệ hiện nay nằm ở trung tâm của niềm tin, khả năng chống chịu và trải nghiệm khách hàng. Theo ông Chris Walters, để AI phát huy hiệu quả bền vững, các tổ chức tài chính cần đồng thời củng cố bảo mật, nâng cấp hệ thống kế thừa và xây dựng nền tảng công nghệ đáng tin cậy.

Đại diện Finastra cũng khẳng định mong muốn đồng hành cùng khách hàng như những đối tác chiến lược, cung cấp các giải pháp phần mềm hiện đại, an toàn và giàu tính đổi mới, nhằm hỗ trợ các tổ chức thích ứng hiệu quả với bối cảnh công nghệ và mô hình vận hành đang thay đổi nhanh chóng.