 |
| Đại biểu Trịnh Ngọc Phương (Đoàn Đại biểu Quốc hội tỉnh Tây Ninh) thống nhất đưa các cơ chế, chính sách về phát triển Trung tâm tài chính quốc tế tại TP. Hồ Chí Minh vào dự thảo Luật Phát triển đô thị. Ảnh: VPQH |
Hướng tới hình thành một hệ sinh thái tài chính mạnh
Thảo luận về dự án Luật Phát triển đô thị tại phiên họp sáng ngày 11/8, đại biểu Trịnh Ngọc Phương (Đoàn Đại biểu Quốc hội tỉnh Tây Ninh) thống nhất cao với việc ban hành Luật Phát triển đô thị, trong đó có việc đưa các cơ chế, chính sách về phát triển Trung tâm tài chính quốc tế tại TP. Hồ Chí Minh vào dự thảo Luật và cụ thể hóa tại Điều 23.
Theo đại biểu, cần xác định rõ Trung tâm tài chính quốc tế phải là nơi huy động, phân bổ và dẫn dắt nguồn vốn. Không nên đánh giá thành công của trung tâm chỉ bằng số lượng ngân hàng, quỹ đầu tư hay tổ chức tài chính quốc tế được thu hút, mà quan trọng hơn là khả năng kết nối thị trường vốn quốc tế với nền kinh tế Việt Nam, huy động và dẫn dắt dòng vốn vào các hoạt động phát triển.
Vì vậy, các cơ chế dành cho trung tâm cần hướng tới hình thành một hệ sinh thái tài chính đủ khả năng kết nối nguồn vốn quốc tế với nhu cầu vốn của nền kinh tế, nhất là những lĩnh vực, dự án cần nguồn vốn trung và dài hạn.
Đại biểu Trịnh Ngọc Phương cũng ủng hộ việc trao cho TP. Hồ Chí Minh các công cụ huy động vốn trung và dài hạn thông qua Trung tâm tài chính quốc tế. Dự thảo quy định thẩm quyền của Hội đồng nhân dân Thành phố trong việc quy định đặc điểm phát hành trái phiếu đô thị, trái phiếu công trình tại Trung tâm tài chính quốc tế để huy động vốn thực hiện các dự án trọng điểm của Thành phố.
Đại biểu cho rằng đây là cơ chế cần thiết và đề nghị giữ nguyên trong Luật. Tuy nhiên, cần quy định rõ chủ thể phát hành, mục đích sử dụng vốn, giới hạn huy động, nghĩa vụ trả nợ và trách nhiệm của Thành phố, bảo đảm phù hợp với các quy định về ngân sách và an toàn nợ địa phương.
“Trao quyền huy động vốn cho Thành phố nhưng đồng thời phải gắn quyền đó với trách nhiệm và khả năng trả nợ”, đại biểu lưu ý.
Nhấn mạnh yêu cầu đưa dòng vốn quốc tế vào phục vụ nền kinh tế trong nước, đại biểu Trịnh Ngọc Phương cho rằng Trung tâm tài chính quốc tế không thể trở thành một “ốc đảo” tách rời khỏi nền kinh tế trong nước. Đại biểu đánh giá cao dự thảo Luật đã cho phép thành viên trung tâm tài chính quốc tế cung cấp dịch vụ cho tổ chức cá nhân trong nước để giao dịch vốn và thu hút vốn quốc tế.
Tuy nhiên, theo đại biểu “đây mới chỉ là điều kiện cần, điều quan trọng hơn là phải tạo được một cơ chế vận hành thực chất.”
Đại biểu dẫn ví dụ, một doanh nghiệp Việt Nam có dự án về hạ tầng, công nghệ hoặc đổi mới sáng tạo cần nguồn vốn quốc tế có thể thông qua thành viên Trung tâm tài chính quốc tế để tư vấn, cấu trúc vốn, huy động vốn quốc tế, phát hành trái phiếu tài trợ dự án, kết nối với các quỹ đầu tư quốc tế và sử dụng các dịch vụ tài chính quốc tế phù hợp.
“Nếu dòng vốn quốc tế chỉ dừng lại trong phạm vi hoạt động của các thành viên trung tâm mà không kết nối được với doanh nghiệp và các dự án trong nước thì vai trò dẫn vốn của trung tâm sẽ bị hạn chế”, đại biểu Trịnh Ngọc Phương nêu. Từ đó, đại biểu đề nghị cơ chế này cần được quy định cụ thể, chủ động để Trung tâm tài chính quốc tế thực sự trở thành cầu nối giữa thị trường vốn quốc tế và nền kinh tế Việt Nam.
Đại biểu Lã Thanh Tân (Đoàn Đại biểu Quốc hội TP. Hải Phòng) cũng tập trung góp ý vào Điều 23 về Trung tâm tài chính quốc tế và cho rằng đây không phải là một nội dung đứng độc lập, mà là một “cấu phần cốt lõi làm nên bản sắc của một đô thị đặc biệt như TP. Hồ Chí Minh”.
Theo đại biểu, bên cạnh các cơ chế về tổ chức bộ máy, ngân sách, khoa học công nghệ hay liên kết vùng, năng lực huy động và dẫn vốn quốc tế chính là động lực bảo đảm cho toàn bộ “cỗ máy đô thị” vận hành.
Việc đưa Trung tâm tài chính quốc tế vào Luật Phát triển đô thị, thay vì chỉ dừng ở một nghị quyết, theo đại biểu Lã Thanh Tân có ý nghĩa khẳng định cam kết dài hạn, ổn định của Nhà nước trong kiến tạo một trung tâm tài chính đẳng cấp quốc tế tại Việt Nam.
Quyền, cơ chế đặc thù đi cùng trách nhiệm kiểm soát an toàn tài chính
Theo đại biểu Lã Thanh Tân, bản chất của một Trung tâm tài chính quốc tế phải là cầu nối dẫn vốn, thu hút và luân chuyển dòng vốn quốc tế vào nền kinh tế đất nước, chứ không chỉ là nơi đặt trụ sở của các định chế tài chính.
Do đó, đại biểu Lã Thanh Tân đề xuất bổ sung vào Điều 23 dự thảo Luật quy định theo hướng Chính phủ, chính quyền Thành phố và các tổ chức trong nước nếu đủ điều kiện được sử dụng dịch vụ tài chính, dịch vụ hỗ trợ của thành viên phù hợp với giấy phép, trong phạm vi phục vụ hoạt động phát hành, niêm yết, giao dịch chứng khoán nhằm thu hút vốn quốc tế.
“Đây chính là cầu nối cần thiết để Trung tâm tài chính quốc tế thực sự vận hành như một ”bản lề“ nối liền nguồn lực trong nước với thị trường vốn toàn cầu, với mục tiêu là đưa Thành phố vào mạng lưới các trung tâm tài chính quốc tế hàng đầu khu vực, góp phần thực hiện hóa mục tiêu tăng trưởng 2 con số thông qua huy động vốn tập trung dài hạn, thúc đẩy tài chính xanh và kết nối dòng vốn đầu tư nước ngoài với nhu cầu phát triển hạ tầng, công nghệ của Thành phố”, đại biểu nhấn mạnh.
Đại biểu cho rằng, những quy định, định hướng này chỉ khả thi khi có một khung pháp lý ổn định, vượt trội và gắn kết, điều mà dự thảo Luật Phát triển đô thị với Điều 23 là một phần then chốt đang hướng tới. Vì vậy, quy định này không chỉ giải quyết một cơ chế đặc thù cho một đô thị mà sẽ đặt nền móng pháp lý cho một thiết chế tài chính mới, góp phần huy động nguồn lực cho phát triển đất nước trong giai đoạn tới.
 |
| Đại biểu Lã Thanh Tân (Đoàn Đại biểu Quốc hội TP. Hải Phòng) cho rằng, bản chất của một Trung tâm tài chính quốc tế phải là cầu nối dẫn vốn, thu hút và luân chuyển dòng vốn quốc tế vào nền kinh tế. Ảnh: VPQH |
Trong khi đó, đại biểu Trịnh Ngọc Phương lưu ý một vấn đề khác là cần phân định rõ cơ chế chung của Trung tâm tài chính quốc tế Việt Nam với cơ chế đặc thù của TP. Hồ Chí Minh.
Đại biểu hoàn toàn ủng hộ việc Trung tâm tài chính quốc tế Việt Nam được phát triển tại cả TP. Hồ Chí Minh và Đà Nẵng theo Nghị quyết của Quốc hội, trong đó Trung tâm được xác định là một thực thể pháp lý thống nhất hoạt động tại 2 điểm.
Theo đại biểu, vấn đề không phải TP. Hồ Chí Minh và Đà Nẵng phải có mọi cơ chế giống nhau, mà cần phân định đâu là cơ chế chung của Trung tâm tài chính quốc tế Việt Nam, đâu là cơ chế đặc thù của TP. Hồ Chí Minh để thực hiện vai trò đầu tàu.
Đại biểu cho rằng với quy mô kinh tế, thị trường tài chính, hệ sinh thái doanh nghiệp và nhu cầu huy động vốn lớn, nếu xác định TP. Hồ Chí Minh là địa bàn trọng điểm để xây dựng Trung tâm tài chính quốc tế thì không nên vì yêu cầu thống nhất mà làm giảm không gian chính sách cần thiết của Thành phố.
Do đó, đại biểu đề nghị thống nhất về nguyên tắc, chuẩn mực và quản lý trung tâm, nhưng cho phép TP. Hồ Chí Minh có những cơ chế đặc thù phù hợp với quy mô thực tiễn và trách nhiệm của Thành phố.
Đặc biệt, theo đại biểu Trịnh Ngọc Phương, “quyền càng rộng thì trách nhiệm và kiểm soát càng phải rõ”. Đại biểu ủng hộ mạnh việc trao thêm quyền và cơ chế đặc thù cho TP. Hồ Chí Minh, nhưng cho rằng Trung tâm tài chính quốc tế càng mở cửa, dòng vốn càng lớn thì yêu cầu kiểm soát cũng phải tương xứng.
“Đây không phải là lý do để hạn chế cơ chế đặc thù, mà là điều kiện để có thể mạnh dạn trao quyền nhiều hơn cho TP. Hồ Chí Minh”, đại biểu nhấn mạnh.
Đại biểu Trịnh Ngọc Phương đề nghị tiếp tục hoàn thiện dự thảo Luật theo 4 hướng: Trao cho TP. Hồ Chí Minh đủ công cụ để huy động, phân bổ và dẫn dắt nguồn vốn quốc tế; tạo cơ chế để nguồn vốn từ dịch vụ tài chính quốc tế thực sự đi vào doanh nghiệp, dự án và các động lực tăng trưởng của nền kinh tế; phân định rõ cơ chế chung của Trung tâm tài chính quốc tế Việt Nam với cơ chế đặc thù của TP. Hồ Chí Minh; đồng thời gắn quyền và cơ chế đặc thù với trách nhiệm giải trình, kiểm soát dòng vốn và an toàn tài chính.
Theo đại biểu, nếu thực hiện được các yêu cầu này, Trung tâm tài chính quốc tế tại TP. Hồ Chí Minh không chỉ là trung tâm tài chính của thành phố mà còn có thể trở thành một cửa ngõ quan trọng để Việt Nam kết nối với thị trường vốn toàn cầu, huy động nguồn lực quốc tế và tạo động lực tăng trưởng mới cho cả nước.
