Doanh nghiệp thành lập mới tăng mạnh, niềm tin sản xuất kinh doanh cải thiện

Doanh nghiệp thành lập mới tăng mạnh cả về số lượng và vốn

Theo Cục Thống kê, 6 tháng đầu năm 2026, cả nước có gần 111.700 doanh nghiệp đăng ký thành lập mới với tổng vốn đăng ký hơn 1.352,6 nghìn tỷ đồng và gần 515.300 lao động đăng ký. So với cùng kỳ năm 2025, số doanh nghiệp thành lập mới tăng 22,5%, tổng vốn đăng ký tăng tới 64,8%, trong khi số lao động đăng ký giảm 12,8%.

Điểm đáng chú ý là quy mô vốn bình quân của doanh nghiệp mới thành lập đạt khoảng 12,1 tỷ đồng, tăng 34,5% so với cùng kỳ năm 2025. Điều này phản ánh xu hướng các doanh nghiệp gia nhập thị trường với năng lực tài chính tốt hơn, đồng thời cho thấy niềm tin của nhà đầu tư vào triển vọng mở rộng hoạt động sản xuất, kinh doanh và khả năng phục hồi của nền kinh tế đang được củng cố.

Cùng với dòng vốn của các doanh nghiệp mới, tổng số vốn đăng ký bổ sung vào nền kinh tế trong 6 tháng đầu năm đạt gần 3,1 triệu tỷ đồng, tăng 11,3% so với cùng kỳ năm 2025. Bên cạnh đó, hơn 58.100 doanh nghiệp quay trở lại hoạt động, nâng tổng số doanh nghiệp thành lập mới và tái gia nhập thị trường lên hơn 169.800 doanh nghiệp, tăng 11,2% so với cùng kỳ năm 2025. Bình quân mỗi tháng có khoảng 28.300 doanh nghiệp gia nhập hoặc quay trở lại thị trường, phản ánh sức hấp dẫn của môi trường kinh doanh cũng như xu hướng phục hồi của khu vực kinh tế tư nhân.

Ở góc độ ngành nghề, sự gia tăng doanh nghiệp mới diễn ra trên hầu hết các lĩnh vực. Khu vực nông, lâm nghiệp và thủy sản có 1.151 doanh nghiệp thành lập mới, tăng 41,6%; khu vực công nghiệp và xây dựng có hơn 27.400 doanh nghiệp, tăng 37,2%; khu vực dịch vụ tiếp tục chiếm tỷ trọng lớn nhất với hơn 83.100 doanh nghiệp, tăng 18,1%. Điều này cho thấy quá trình phục hồi đang lan tỏa rộng khắp các khu vực kinh tế, trong đó lĩnh vực công nghiệp và xây dựng nổi lên là động lực tăng trưởng quan trọng nhờ đà phục hồi của sản xuất và đầu tư.

Tuy nhiên, bức tranh doanh nghiệp vẫn tồn tại những gam màu cần lưu ý khi số doanh nghiệp rút lui khỏi thị trường tiếp tục ở mức cao. Trong 6 tháng đầu năm, có 85.900 doanh nghiệp tạm ngừng kinh doanh có thời hạn, tăng 6,3%; gần 41.200 doanh nghiệp ngừng hoạt động chờ làm thủ tục giải thể, tăng 21%; và gần 24.000 doanh nghiệp hoàn tất thủ tục giải thể, tăng tới 94,7% so với cùng kỳ năm 2025. Bình quân mỗi tháng có khoảng 25.200 doanh nghiệp rời thị trường. Diễn biến này cho thấy nhiều doanh nghiệp, nhất là doanh nghiệp quy mô nhỏ và vừa, vẫn chịu áp lực lớn về chi phí, thị trường và khả năng cạnh tranh trong quá trình phục hồi.

Niềm tin sản xuất kinh doanh cải thiện

Dù vậy, khảo sát xu hướng kinh doanh của các doanh nghiệp ngành công nghiệp chế biến, chế tạo mà Cục Thống kê đưa ra cho thấy thị trường đang chuyển biến tích cực. Cụ thể, quý II/2026, có 36,3% doanh nghiệp đánh giá hoạt động sản xuất, kinh doanh tốt hơn quý trước; 43,4% cho rằng tình hình ổn định và chỉ 20,3% nhận định còn gặp khó khăn.

Niềm tin của cộng đồng doanh nghiệp cũng tiếp tục được củng cố khi bước vào quý III/2026. Cụ thể có 39,4% doanh nghiệp dự báo hoạt động sản xuất, kinh doanh sẽ cải thiện, 44% kỳ vọng ổn định và chỉ 16,6% cho rằng tình hình sẽ khó khăn hơn. Đặc biệt qua khảo sát cho thấy, khu vực doanh nghiệp có vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) đang thể hiện mức độ lạc quan cao nhất khi 85,2% doanh nghiệp dự báo hoạt động sản xuất, kinh doanh sẽ tốt hơn hoặc duy trì ổn định trong quý III. Trong khi đó, tỷ lệ này ở khu vực doanh nghiệp ngoài Nhà nước và doanh nghiệp Nhà nước lần lượt đạt 82,8% và 80,5%.

Tình hình đăng ký doanh nghiệp 6 tháng đầu năm 2026 so với cùng kỳ năm 2025.

Về các chỉ tiêu sản xuất và đơn hàng cũng phản ánh xu hướng phục hồi rõ nét. Trong quý II, có 37,8% doanh nghiệp cho biết sản lượng tăng so với quý trước, trong khi 42,1% duy trì ổn định. Sang quý III, gần 39% doanh nghiệp dự báo sản lượng tiếp tục tăng và 45,9% kỳ vọng giữ ổn định.

Đối với đơn đặt hàng, 33,9% doanh nghiệp ghi nhận số lượng đơn hàng mới tăng trong quý II và 37% dự báo tiếp tục tăng trong quý III. Đặc biệt, triển vọng xuất khẩu cũng được cải thiện khi 31,2% doanh nghiệp kỳ vọng đơn hàng xuất khẩu sẽ tăng trong quý III, cao hơn mức 26,2% của quý II. Điều này cho thấy nhu cầu từ các thị trường quốc tế đang có dấu hiệu phục hồi, tạo thêm dư địa cho hoạt động sản xuất và xuất khẩu của doanh nghiệp Việt Nam.

Nhìn vào bức tranh tổng thể cho thấy, sự gia tăng mạnh của doanh nghiệp thành lập mới, quy mô vốn đầu tư ngày càng lớn và triển vọng tích cực về sản xuất, đơn hàng và kinh doanh cho thấy niềm tin của cộng đồng doanh nghiệp đang từng bước được khôi phục. Mặc dù áp lực doanh nghiệp rút lui khỏi thị trường vẫn là thách thức cần tiếp tục tháo gỡ, xu hướng doanh nghiệp thành lập mới tăng mạnh, niềm tin sản xuất - kinh doanh ngày càng được cải thiện trong sáu tháng đầu năm 2026. Điều này đang tạo nền tảng quan trọng để khu vực doanh nghiệp tiếp tục đóng góp vào mục tiêu tăng trưởng kinh tế cao và phát triển bền vững của Việt Nam trong những tháng còn lại của năm 2026.